FAQ

Pytanie do eksperta

Oferujemy bezpłatną pomoc w wyjaśnianiu pojawiających się w praktyce problemów w realizacji prawa do informacji publicznej. Problemy i pytania związane z dostępem do informacji publicznej należy zgłaszać na adres psitniewski@gmail.com

Ponieważ chcielibyśmy, aby porady naszych ekspertów mogły służyć jak największej liczbie użytkowników strony, zastrzegamy sobie prawo do wyboru i modyfikacji pytań, na które będziemy udzielać odpowiedzi. Zachęcamy także do przeglądania innych zasobów naszego portalu. Lektura naszego poradnika, a także odpowiedzi na inne pytania, z pewnością okaże się pomocna w samodzielnym rozwiązywaniu istniejących problemów. Poniżej zamieszczamy odpowiedzi na wybrane pytania, które w swej treści odnoszą się do dość indywidualnych spraw i mogą być przydatne dla szerszej liczby zainteresowanych.

Pytanie:

Czy informacja publiczna udostępniona na wniosek zawiera datę udostępnienia?

Odpowiedź:

Tak zgodnie z art. 12. ust. 1 informacje publiczne udostępniane w sposób, o którym mowa w art. 10 i 11 ustawy o dostępie do informacji publicznej, są oznaczane danymi określającymi podmiot udostępniający informację, danymi określającymi tożsamość osoby, która wytworzyła informację lub odpowiada za treść informacji, danymi określającymi tożsamość osoby, która udostępniła informację, oraz datą udostępnienia.

Pytanie:

Gdzie są zawarte regulacje dotyczące dostępu do informacji publicznej?

Odpowiedź:

Zasady dostępu do informacji publicznej w Polsce reguluje ustawa z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej. W celu zapoznania się z tą ustawą musimy zajrzeć do oficjalnego publikatora, którym w Rzeczypospolitej Polskiej jest Dziennik Ustaw, a konkretnie do numeru 112 Dziennika Ustaw z  2001 roku, w którym ustawa ta zawarta jest pod pozycją 1198 z późniejszymi nowelizacjami. Ustawa nakazuje organom władzy państwowej (i innym podmiotom) udostępniać każdą informację o sprawach publicznych, tj. informację publiczną (art.1, ust.1). Wyjątek stanowią informacje niejawne. Zgodnie z ustawą prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienie do niezwłocznego uzyskania takiej informacji, zawierającej aktualną wiedzę o sprawach publicznych. Na prawo do informacji publicznej składają się uprawnienia do: uzyskania informacji publicznej, w tym informacji przetworzonej, wglądu do dokumentów urzędowych, dostępu do posiedzeń kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów.

Pytanie:

Zgłosiłem się do urzędu z właściwie napisanym wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej. Pracujący urzędnik stwierdził, że nie może udzielić teraz tej informacji ponieważ nie ma czasu i polecił żebym zgłosił się za parę dni. Po tygodniu zgłosiłem się ponownie w tej samej sprawie. Urzędnik wymówił się koniecznością sporządzenia ważnego sprawozdania i ponownie próbował mnie odesłać. Sprawa przeciągała się przez ponad 3 miesiące bez efektu. Czy mogę wpłynąć na wcześniejsze udzielenie mi informacji? Czy takie zachowanie urzędnika jest uzasadnione, czy jest on odpowiedzialny za przedłużanie terminu udzielenia informacji, jeśli tak czy grożą mu konsekwencje prawne? 

Odpowiedź:

Należałoby uznać powody nieudzielenia informacji podawane przez urzędnika za stanowczo błahe i równoznaczne z brakiem jakiegokolwiek powiadomienia co świadczy o bezczynności organu, który reprezentuje. Urzędnik powinien powiadomić o konkretnym terminie udostępnienia informacji i jeżeli istniały powody opóźnienia – podać ich przyczyny. Termin udostępnienia informacji nie może przekraczać 2 miesięcy od dnia złożenia wniosku. Urzędnik przez swą opieszałość jest odpowiedzialny za opóźnienie i może być pociągnięty do odpowiedzialności karnej na podstawie artykułu 23 ustawy o dostępie do informacji publicznej.Przepisy które naruszono:

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. O dostępie do informacji publicznej

Art.13.1.Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dniu od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust.2 i art. 15 ust.2.2. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust.1. podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informacje, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dni złożenia wniosku.Art. 23. Kto wbrew ciążącemu na nim obowiązkowi, nie udostępnia informacji publicznej, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.W tej sprawie warto też przytoczyć wyrok NSA z 18 marca z 2005 r. OSK 1209/04, niepubl.: Nieudzielenie informacji publicznej oraz niepowiadomienie, w trybie art.13 ust.2 ustawy, o powodach opóźnienia i terminie, w jakim informacja zostanie udostępniona, oznacza bezczynność organu.

Pytanie:

Dowiedziałem się, że w sklepie, gdzie robię codziennie zakupy była kontrola Inspekcji Handlowej. Zwróciłem się więc ze stosownym wnioskiem do wojewódzkiego inspektoratu Inspekcji Handlowej o podanie informacji dotyczących szczegółów kontroli  przedsiębiorcy, gdyż chciałem dowiedzieć się czy dany przedsiębiorca jest rzetelny i warto u niego robić zakupy. Podstawą żądania była ustawa o dostępie do informacji publicznej. Wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej odmówił jej podania informacji ze względu na to, że w aktach kontroli znajduje się tajemnica przedsiębiorcy. Czy miał do tego prawo?

Odpowiedź:

Do zadań Inspekcji Handlowej, jako organu zajmującego się ochroną interesów konsumentów należy kontrola legalności i rzetelności działania przedsiębiorców prowadzących działalność gospodarczą. Inspekcja Handlowa działa na podstawie ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (Dz. U. z 2001r. Nr 4, poz. 25 ze zm.). W przedmiotowej sprawie organ Inspekcji Handlowej złamał normy ustawy o dostępie do informacji publicznej, gdyż zapewne nie wszystkie informacje z zakresu kontroli przedsiębiorcy miały związek z tajemnicą przedsiębiorstwa, a tylko dostęp m.in. do informacji o tajemnicy przedsiębiorstwa może ograniczyć prawo dostępu do informacji publicznej. Zgodnie z art. 5 ust. 2  ustawy z dnia 6 września 2001  o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. 112, poz. 1128 ze zm.) tajemnica przedsiębiorcy stanowi podstawę i upoważnienie do odmowy udostępniania informacji publicznej. Tajemnica przedsiębiorcy to, zgodnie z art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2003 r. Nr 153, poz. 1503), nieujawnione do wiadomości publicznej informacje o charakterze technicznym, technologicznym, organizacyjne lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, co do których przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności.Wedle ogólnej zasady zawartej w art. 2 cyt. ustawy,  każdemu przysługuje prawo dostępu do informacji publicznej. Od osoby wykonującej prawo do informacji publicznej nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego.  Odmowa udostępnienia informacji publicznej przez organ administracji powinna nastąpić w formie decyzji administracyjnej, od której służy odwołanie do organu wyższej instancji – zob. art. 16 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Stosownie do art. 5 ust. 2 ustawy o Inspekcji Handlowej, organem wyższej instancji dla wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej jest Główny Inspektor Inspekcji Handlowej. Konsument powinien skierować, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej, odwołanie do Głównego Inspektora Inspekcji Handlowej za pośrednictwem wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej. Główny Inspektor powinien rozpatrzyć decyzje w terminie 14 dni – art. 16 ust. 2 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. W przypadku utrzymania w mocy decyzji wojewódzkiego inspektora przez Głównego Inspektora, co następuje formie decyzji,  konsument może złożyć skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego.

Pytanie:

W jaki sposób może być udostępniona informacja publiczna?

Odpowiedź:

Zgodnie z art. 11 ustawy o dostępie do informacji publicznej, informacja publiczna może być udostępniana: 1) w drodze wyłożenia lub wywieszenia w miejscach ogólnie dostępnych,1)  przez zainstalowane w miejscach, o których mowa w pkt 1, urządzenia umożliwiające zapoznanie się z tą informacją.

Pytanie:

Mam obywatelstwo francuskie i chcę złożyć wniosek do Urzędu Miasta domagając się udzielenia informacji związanych z wydatkowaniem środków gminnych na budowę lokalnej drogi. Czy jako cudzoziemiec mogę domagać się tych informacji i ile muszę czekać na udzielenie tych informacji?

Odpowiedź:

Tak, gdyż zgodnie z Art. 2 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji z dnia 6 września 2001 r. każdy ma prawo wystąpienia z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej, czyli także Pan jako cudzoziemiec.Na udzielenie informacji się czeka przeważnie 14 dni od daty wpłynięcia wniosku reguły  (art. 13 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji  z dnia 6 września 2001 r. ale ustawa przewiduje dwa odstępstwa od powyższej reguły a) wystąpienie przeszkody uniemożliwiającej udostępnienie informacji w 14-dniowym terminie, a wówczas podmiot zobowiązany do udostępnienia:- powiadamia w 14-dniowym terminie zainteresowanego o przyczynach opóźnienia,- wskazuje nowy – nie dłuższy jednak niż 2 miesiące – termin w  jakim udostępni informację (art. 13 ust.2 Ustawy oraz art. 36 Kodeksu postępowania administracyjnego)b)  wystąpienie po stronie podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji:- konieczności poniesienia dodatkowych kosztów związanych ze wskazanym we wniosku sposobem udostępnienia lub konieczności przekształcenia informacji w formę wskazaną we wniosku (art. 15 ust. 1 ustawy), a wówczas podmiot zobowiązany, w terminie 14 dna złożenia wniosku przez zainteresowanego:- powiadamia wnioskodawcę o wysokości opłaty,- udostępnia informację zgodnie z wnioskiem po upływie 14 dni od dnia powiadomienia wnioskodawcy;- dokona w tym terminie zmiany wniosku, co do sposobu lub formy udostępnienia informacji albo – wycofa wniosek (art. 15 ust. 2 ustawy)

Pytanie:

Chciałam otrzymać informacje, które umożliwiłyby jej prowadzenie działalności na terenie gminy. udałam się więc do właściwego urzędu aby spytać czy urzędnik może zeskanować mi informacje, które były mi potrzebne. Jednak urzędnik gminy odpowiedział, iż  nie posiada skanera, dlatego też pan urzędnik zaproponował mi, że może te materiały skserować. Odpowiedziałam, że się zastanowię.1) Czy urząd może zamiast skanowania zaproponować kserowanie ?2) Ile czasu ma pani Jadwiga na zdecydowanie się?

Odpowiedzi:

1) Urząd powinien pisemnie powiadomić panią Jadwigę o przyczynach braku możliwości skanowania i podać także inny sposób udostępnienia tej informacji.2) Ma pani 14 dni od momentu powiadomienia jej przez urząd na przyjęcie propozycji urzędu lub zaproponowania innej. Jeśli tego nie dokona wniosek jej pozostanie nie rozpatrzony (umorzony). Art. 10 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej stanowi, iż „informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej, jest udostępniana na wniosek”. Wniosek może być zgłoszony na piśmie, a ustnie tylko w zakresie informacji, które mogą być niezwłocznie udostępnione. Informacja na wniosek zgłoszony ustnie jest udzielana ustnie lub pisemnie. Udostępnienie informacji na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia informacji, nie umożliwiają udostępnienia jej we wnioskowanej formie. Wówczas podmiot obowiązany do udostępnienia informacji powiadamia pisemnie wnioskodawcę o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i podaje w jaki sposób bądź w jakiej formie informacja może byc udostępniona niezwłocznie. W takiej sytuacji, jeśli w terminie 14 dni od powiadomienia, wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji umarza się (zostaje wydana decyzja o umorzeniu postępowania).

Pytanie:

Czy za informację publiczną muszę płacić?

Odpowiedź:

Zgodnie z art. 7 ust.2 ustawy o dostępie do informacji publicznej zasadą jest, że dostęp do informacji publicznej jest bezpłatny. Jednak przewidziany jest wyjątek od tej zasady i możliwe jest pobranie opłaty gdy są spełnione jednocześnie dwa warunki :1) udostępnienie informacji publicznej (nie udostępnionej w Biuletynie Informacji Publicznej) następuje w trybie wnioskowym (art.10 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej)2) podmiot obowiązany do udostępnienia informacji ma ponieść dodatkowe koszty związane ze wskazanym we wniosku sposobem udostępnienia informacji lub koniecznością przekształcenia informacji w formę wskazaną we wniosku (art. 15 ust. 1 ustawy o której mowa wyżej).

Wówczas pobranie opłaty jest fakultatywne. Opłata za udostępnienie informacji publicznej powinna odzwierciedlać rzeczywiste poniesione koszty. Urząd nie może pobrać opłaty, gdyż taka informacja powinna być udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej , a nie w trybie wnioskowym.

Pytanie:

Czy mogę się jeszcze odwoływać, w przypadku, gdy została wydana decyzję ostateczna w sprawie udostępnienia informacji publicznej.

Odpowiedź:

Art.22 ustawy o dostępie do informacji publicznej :

  1. Podmiotowi, któremu odmówiono prawa dostępu do informacji publicznej ze względu na wyłączenie jej jawności z powołaniem się na ochronę danych osobowych, prawo do prywatności oraz tajemnicę inna niż państwowa, służbowa, skarbowa lub statystyczna, przysługuje prawo wniesienia powództwa do sądu powszechnego o udostępnienie takiej informacji.
  2. Sądem właściwym do orzekania w sprawach, o których mowa w ustępie 1, jest sąd   rejonowy właściwy ze względu na siedzibę podmiotu, który odmówił udostępnienia informacji publicznej.

Natomiast gdy odmowa dostępu do informacji publicznej nastąpiła z innych niż wymienionych wyżej przyczyn należy w ciągu 30 dni od otrzymania decyzji należy złożyć skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego za pośrednictwem instytucji, która wydała niekorzystną dla nas opinię. Jak wynika z przepisów ustawy DIP, inaczej kształtuje się tryb postępowania Sądu i stron w sprawach z zakresu dostępu do informacji publicznej. Organ odmawiający dostępu musi przekazać do WSA akta i odpowiedź na naszą skargę w ciągu 15 dni kalendarzowych od otrzymania skargi. Sąd powinien rozpatrzyć skargę w terminie 30 dni od dnia otrzymania akt wraz z odpowiedzią na skargę.

Pytanie:

Czy tajemnica skarbowa jest ograniczona prawem do informacji publicznej?

Odpowiedź:

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej zawiera  definicję  informacji publicznej, stanowiąc, iż jest nią każda informacja o sprawach publicznych, podlegająca udostępnieniu  na zasadach  i w trybie określonym w niniejszej ustawie. Prawo do informacji publicznej  obejmuje uprawnienia  do uzyskania  informacji publicznej, w tym przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to istotne dla interesu publicznego, wglądu do dokumentów urzędowych i  dostępu do posiedzeń kolegialnych organów władzy publicznej ,pochodzących z powszechnych wyborów. Prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu – jak o tym stanowiart.5 ust. 1 – w zakresie i na zasadach określonych  w przepisach  o ochronie informacji nie jawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych. Taka tajemnicą  ustawowo chronioną jest tajemnica skarbowa. W trybie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej mogą być ujawnione dane podatników jedynie od strony zbiorczej a nie z punktu widzenia konkretnego podatnika i decyzji podjętej  przez organ podatkowy w jego sprawie.

Pytanie:

Czy osoby pełniące funkcje publiczną mogą zatajać informacje dotyczące ich życia?

Odpowiedź:

Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej „Prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych”. W myśl art. 5 ust. 2 – „Prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy”. Jak wynika z ust. 2 art. 5: „Ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa”.

Pytanie:

Kto może, a kto nie otrzymywać informacje poufne?

Odpowiedź:

Informacje poufne może otrzymać osoba, która jest upoważniona do stanowiska pracy, z którym wiąże się dostęp do informacji niejawnych stanowiących tajemnice służbową. Natomiast osoby do tego nie upoważnione nie maja dostępu do informacji poufnych.

Pytanie:

Jeden z przedstawicieli lokalnych organizacji pozarządowych pisze artykuł o szkołach gimnazjalnych znajdujących się na terenie powiatu. Wszystkie informacje o które zwraca się do poszczególnych władz szkolnych i samorządowych na temat gimnazjów i nauczycieli w nich pracujących dostaje bez żadnych przeszkód. Na poważny problem napotyka gdy prosi wójta jednej z  gmin o informacje na temat premii pieniężnych pochodzących z gminnych pieniędzy, które otrzymali niektórzy nauczyciele za poszczególne zasługi (np.: za wybitne osiągnięcia prowadzonych przez nich uczniów w olimpiadach gimnazjalnych). Informacje dotyczyły głownie kryteriów przyznawania i wysokości premii dla poszczególnych nauczycieli. Wójt zamiast konkretów podaje wymigujące odpowiedzi typu: „Premie są adekwatne do osiągnięć” czy „Każdy z wymienionych nauczycieli sobie na nie zapracował”. Kiedy dziennikarka zaczynała domagać się konkretów i coraz bardziej naciskać to wójt zażądał za te informacje 2 tys. zł. Swoją postawę argumentował uchwałą Rady Gminy, która rzekomo w ten sposób chciała zniechęcić wnioskujących do nadmiernej aktywności obywatelskiej.

Odpowiedź:

  1. Informacje na temat wysokości dodatkowych premii dla nauczycieli należą do informacji publicznych, do których na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej ma prawo dostępu każdy zainteresowany.
  2. Dostęp do informacji publicznej jest bezpłatny (art 7 ustęp 3). Wójt nie miał prawa zażądać na taką informacje pieniędzy.
  3. Organami obowiązanymi do udostępniania informacji publicznej są organy władzy publicznej, czyli w tym wypadku wójt Gminy (art. 4 ustęp 1).
  4. Rada Gminy nie miała prawa wydać takiej uchwały, aby za dostęp do informacji publicznej trzeba było płacić 2 tys. zł. Wójt mógł to sobie tylko wymyślić w celu nieudzielania informacji. W takiej sytuacji najlepszym rozwiązaniem byłoby powołanie się na któregoś z radnych a co do obrad Rady Gminy można zażądać najpierw wstępu a później udostępnienia materiałów, w tym audiowizualnych i telefonicznych, dokumentujących te posiedzenia (art. 7, ust. 1, podpunkt 3).

Pytanie:

Czy prokurator może zabronić wydania informacji na temat zakończonej sprawy dotyczącej osób publicznych ?Odpowiedź:
Akta zakończonego przygotowawczego postępowania karnego podlegają udostępnieniu na zasadach określonych w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Informacje zawarte w dokumentach akt głównych podlegają ochronie na podstawie art. 67 ust. 1 ustawy z 21 lipca 2002 r. – Prawo telekomunikacyjne, stanowiące tajemnicę komunikacyjną w postaci danych o abonentach i połączeniach, art. 293 § 1 i 2 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa – dane o podatnikach, w tym kopie deklaracji podatkowych, art. 6 ust. 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych. Zawarte w poszczególnych ustawach definicje mają charakter materialny, a więc nie jest przy ocenie konieczności ich ochrony niezbędne, aby zostały odpowiednio oznaczone przez wytwórców czy ujęte w specjalnych wykazach albo też miały odpowiednią formę. Jako że organy prokuratury należą do kategorii podmiotów zobowiązanych udzielenia informacji publicznych Tak więc aby uzyskać wszystkie możliwe informacje należy jedynie sprecyzować wniosek tak aby dane, których będzie domagał się wnioskodawca stanowiły informację publiczną .

Pytanie:

Czy organ może udzielić informacji w sytuacji, gdy wnioskodawca prosi o udostępnienie informacji o podmiotach prowadzących działalność gospodarczą, płacących podatek od nieruchomości z podaniem danych osobowych?Odpowiedź:
W odpowiedzi organ powinien uzasadnić swoją odmowną decyzję, że nie może udzielić informacji w sytuacji, gdy wnioskodawca prosi o udostępnienie informacji o podmiotach prowadzących działalność gospodarczą, płacach podatek od nieruchomości z podaniem danych osobowych wskazując art. 5 ust. 1 a także 2. Art. 5.  1. Prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych.2. Prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa
 

Pytanie:

W jaki sposób można przekazać informacje publiczne?

Odpowiedź:

Zgodnie z ustawą o dostępie do informacji publicznej, udostępnianie informacji publicznych następuje poprzez:ü       ogłaszanie w internetowym Biuletynie Informacji Publicznej (złożą się na niego strony internetowe instytucji publicznych; stronę główną stworzy minister spraw wewnętrznych i administracji, on też określi standardy dla pozostałych stron, redagowanych przez poszczególne instytucje),ü       udostępnianie na wniosek zainteresowanego, ü      wyłożenie w powszechnie dostępnym miejscu lub poprzez terminale informacyjne (infomaty).

Pytanie:

Czy decyzja o odmowie udostępnienia informacji publicznej powinna zawierać uzasadnienie, czemu nie przekazano mi żądanej informacji?

Odpowiedź:

Obowiązkiem organu było podanie powodu odmowy, gdyż w przeciwnym razie wnioskodawca nie jest w stanie właściwie skonstruować pismo odwoławcze. Zgodnie z wyrokiem WSA Warszawa z 2006-01-29 II SA/Wa2043/05OSG 2007/10/109/74 organ, jeżeli odmawia udostępnienia objętych wnioskiem informacji, ma tego dokonać w taki sposób, by jasnym było, co jest powodem jego odmowy.

Pytanie:

Kto jest odpowiedzialny za błędne wytworzenie i wprowadzanie informacji do BIP?

Odpowiedź:

Przepis art. 8 ust. 6 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej określa, iż podmioty udostępniające informacje publiczne w BIP są obowiązane do podania w informacji danych określających tożsamość osoby, która wytwarzała informację lub odpowiada za treść informacji, a także danych określających tożsamość osoby, która wprowadziła informację do systemu. Zatem podmiot, który posiada podmiotową stronę BIP powinien wskazać osobę wytwarzającą informację lub odpowiedzialną za jej treść oraz osobę wprowadzającą tę informację do systemu. W zależności od tego kto w danej jednostce jest wskazany jako odpowiedzialny za treść informacji, na tym ciąży odpowiedzialność za funkcjonowanie w systemie błędnej informacji. Może być to zarówno osoba wytwarzająca daną informację, jak również osoba wskazana w jednostce organizacyjnej do ponoszenia odpowiedzialności za treść  informacji umieszczonych w podmiotowej stronie BIP tej jednostki. Pracownik odpowiedzialny za treść informacji wprowadzanych do systemu ponosi jedynie odpowiedzialność dyscyplinarną określoną w przepisach prawa pracy, za błędne podanie określonych informacji.

Pytanie:

Jak powinien zareagować organ do którego wpłynął wniosek o dostęp do informacji publicznej, lecz żądana informacja przez wnioskodawcę nie jest informacją publiczną? Czy podmiot do którego skierowano taki wniosek może udzielić  odpowiedzi w formie decyzji administracyjnej?

Odpowiedź:

W odpowiedzi organ powinien uzasadnić swoją odmowną decyzję że materiały te nie mieszczą się z zakresie informacji publicznej wskazując  art. 1 ust 1, a także art. 6 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Organ nie może udzielić odpowiedzi w formie decyzji administracyjnej w sytuacji w której przepis prawa nie przewiduje takiej formy.

Pytanie:

Czy mogę uzyskać informację na temat nowego projektu uchwały rady miejskiej w sprawie podniesienia cen za przejazdy środkami komunikacji miejskiej. Na stronie internetowej BIP, gdzie taka informacja miała się znajdować, nie została zamieszczona. Dlatego też udałem się do odpowiedniego urzędu by uzyskać dostęp do tej informacji. Na miejscu okazało się, że tak oczywiście informacja ta może być mi udostępniona, ale za opłatą. Czy powinienem zapłacić za tą informację?

Odpowiedź:

Zasada jest, ze dostęp do informacji publicznej jest bezpłatny. Przewidziany jest jednak wyjątek od tej zasady. Możliwe jest pobranie opłaty, jeśli są spełnione jednocześnie dwa warunki:ü       udostępnienie informacji publicznej (nie udostępnionej w Biuletynie Informacji Publicznej) następuje w trybie wnioskowym,ü       podmiot obowiązany do udostępnienia informacji ma ponieść dodatkowe koszty związane ze wskazanym we wniosku sposobem udostępnienia informacji lub koniecznością przekształcenia informacji w formę wskazana we wniosku.Pobranie opłaty jest wówczas fakultatywne. Opłata za udostępnienie informacji publicznej powinna odzwierciedlać rzeczywiście poniesione koszty. W tym przypadku urząd nie może pobrać opłaty od pana Józefa, gdyż informacja taka powinna być udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej, a nie w trybie wnioskowym. W związku z tym nie został spełniony warunek z art. 10 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Pytanie:

Mam wątpliwości dotyczące wyboru na stanowisko sekretarza gminy w miejscowości S. Uważam, iż wystąpiły tu koligacje rodzinne, co miało wpływ na wybór Pana Krzysztofa B. w w/w gminie. Zgodnie z ustawą o dostępie do informacji publicznej oraz art. 61 Konstytucji RP każdemu/obywatelowi przysługuje prawo do informacji publicznej. Ponieważ wskazane przeze mnie stanowisko urzędnicze jest stanowiskiem w administracji publicznej, czy mogę wnioskować o przedstawienie materiałów wykorzystanych przy wyborze kandydata, sposoby punktowania testów, pytań i zadań symulacyjnych w przeprowadzonym konkursie oraz kluczy odpowiedzi, składu imiennego zespołu konkursowego (z podaniem funkcji pełnionych w organach władzy publicznej)? Ponadto, interesuje mnie stan majątkowy, którym dysponuje Pani Magdalena W., urzędniczka zatrudniona na stanowisku ds. planowania i projektów społecznych w Urzędzie Miejskim, jako że jest zatrudniona w administracji publicznej, czy mogę otrzymać informacje dotyczące jej majątku?

Odpowiedź:

Każdy może złożyć wniosek o udostępnienie informacji publicznej w swoim urzędzie.  Informacja publiczna, która może być niezwłocznie udostępniona, jest udostępniana w formie ustnej lub pisemnej bez pisemnego wniosku. Jednak wniosek musi spełniać wymagania. Na mocy wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (siedziba w Warszawie z 2006-01-09, II SA/Wa 2043/05): przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej stanowią, że realizacja „prawa do informacji publicznej” w przewidzianych ustawą formach (art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 1-3) jest uzależniona od jednoczesnego spełnienia trzech przesłanek. 1)       przedmiotem żądania informacji musi być informacja publiczna w rozumieniu art. 1 ust. 1 i 2 oraz art. 3 ust. 2; 2)       adresatem żądania udostępnienia informacji publicznej na zasadach tej ustawy (art. 4 ust. 1), mają być „władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne”;3)       obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są podmioty, o których mowa w art. 4 ust. 1 i 2, będące w posiadaniu takich informacji. Informacje dotyczące naboru na stanowiska urzędnicze są przekazywane do informacji publicznej każdorazowo w Biuletynie Informacji Publicznej oraz na tablicy informacyjnej w jednostce. Kwestie dotyczące naboru na stanowisko urzędnicze uregulowane są przepisami ustawy o pracownikach samorządowych w art. 3a-3d. Niewątpliwie  informacje o kandydatach, którzy zgłosili się do naboru, stanowią informację publiczną w zakresie objętym wymaganiami związanymi ze stanowiskiem urzędniczym, określonymi w ogłoszeniu o naborze. Jednakże powstaje kwestia konkursu, który miał na celu wybór pracownika na stanowisko sekretarza gminy. Na mocy przepisów art. 10 ustawy z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej informacje publiczne, które nie zostały udostępnione w Biuletynie Informacji Publicznej, mogą być udostępniane na wniosek zainteresowanego. Warto w tym miejscu zaznaczyć, że dysponent informacji publicznej jest zobowiązany do jej udostępnienia tylko wtedy, gdy informacja ta nie została wcześniej udostępniona i nie funkcjonuje w obiegu publicznym, co nie pozwala zainteresowanemu zapoznać się z jej treścią inaczej niż wskutek złożenia wniosku do odpowiedniego organu o udzielenie informacji. Jednakże mogą podlegać ograniczeniu, w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych. Podczas konkursu przeprowadzonego na stanowisko sekretarza gminy, mogły być wykorzystane formularze testowe i zadania symulacyjne opracowane przez inny organ, specjalizujący się w tym. W przypadku ww. materiałów charakter informacji publicznej, tzn. informacji o działalności Rady Gminy ma informacja o tym, jakie narzędzia zostały zastosowane. Narzędzia te stanowią przedmiot praw autorskich majątkowych, należących do innych podmiotów niż Urząd Gminy, który korzysta z nich na zasadzie licencji w rozumieniu przepisów ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych.Wyrok NSA z 30 października 2002r. o sygnaturze akt II SA 1956/02, w którym Sąd stwierdził, że charakter informacji publicznej ma również wiadomość niewytworzona przez podmioty publiczne, lecz odnoszące się do tych podmiotów i podał w związku z tym, że jeżeli nawet określone testy czy zadania zostały opracowane poza Urzędem Gminy, to jednak Wójt postanowił o ich zastosowaniu w danym konkursie, a więc posiadają one przymiot informacji publicznej. Natomiast zgodnie z sugestią Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażoną w wyroku z dnia 25 października 2005r. o sygnaturze akt OSK 1881/04, należałoby rozważyć, jaki wpływ na charakter informacji ma zamieszczony w umowach zawartych między wójtem a jednostką, która opracowała testy, zakaz ujawniania osobom trzecim treści testów psychologicznych, będących przedmiotem tych umów, jak również, czy test psychologiczny można w ogóle uznać za informację, zważywszy że, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, może mieć on charakter abstrakcyjny. W związku z powyższym, kwestie konkursu, jako informacji publicznej powinny być rozwiązane z uwzględnieniem umowy zawartej przez jednostkę, która utworzyła testy a organ, który z nich korzystał. Do informacji publicznej nie podaje się stanu majątkowego każdej osoby zatrudnionej w administracji publicznej. Na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej do informacji publicznej podaje się majątek, którym dysponują:1)   organy władzy publicznej,2)   organy samorządów gospodarczych i zawodowych,3)   podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa,4)   podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego,5)   podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.

Pytanie:

Jakie informacje będące w posiadaniu organów władzy publicznej podlegają upublicznieniu?

Odpowiedź:

Ogólna zasada udostępniania każdej jawnej informacji o sprawach publicznych jest sprecyzowana w rozdziale 2 ustawy. Wskazano tam wprost jakie informacje podlegają upublicznianiu. Są to m.in. informacje o: ü       organach władzy publicznej – w tym o ich statusie prawnym, organizacji, kompetencjach, majątku, osobach sprawujących w nich funkcje i ich kompetencjach;ü       zasadach funkcjonowania organów władzy publicznej – w tym o sposobach załatwiania spraw, stanie przyjmowanych spraw i kolejności ich załatwiania, prowadzonych rejestrach, ewidencjach i archiwach; ü       polityce władz – w tym o zamierzeniach, projektach aktów normatywnych, programach dotyczących realizacji zadań publicznych;ü       danych publicznych – w tym dokumentach urzędowych, stanowiskach w sprawach publicznych zajętych przez funkcjonariuszy publicznych, treści wystąpień i ocen dokonywanych przez organy władzy publicznej, informacji o stanie państwa; ü       majątku publicznym.

Pytanie:

Czy każda informacja publiczna jest wywieszona w Biuletynie Informacji Publicznej?

Odpowiedź:

Nie każda informacja jest wywieszona w BIP. Dlatego zgodnie z ustawą o dostępie do informacji publicznej (art. 10 ust. 1) informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej jest udostępniana na wniosek zainteresowanego. Udostępnianie informacji na wniosek następuje „bez zbędnej zwłoki”, nie później niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2).  Jeżeli jest to niemożliwe, należy powiadomić wnioskodawcę w tym terminie, o powodach opóźnienia w przekazaniu informacji oraz o nowym terminie, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące.  Jeśli informacja może być przekazana niezwłocznie, w formie ustnej lub pisemnej, osoba występująca o informację nie składa pisemnego wniosku.  Instytucja udostępniająca informację ma obowiązek umożliwić jej skopiowanie, wydrukowanie, przesłanie lub przeniesienie na powszechnie używany nośnik informacji.

Pytanie:

Czy, jak wystąpię o interesującą mnie informację publiczną, będę musiał za nią płacić?

Odpowiedź:

Dostęp do informacji publicznej jest bezpłatny, jednak jeżeli podmiot obowiązany do udostępnienia ma ponieść dodatkowe koszty związane ze wskazanym we wniosku sposobem udostępnienia lub koniecznością przekształcenia informacji w formę wskazaną we wniosku, podmiot ten może pobrać od wnioskodawcy opłatę w wysokości odpowiadającej tym kosztom. Udostępnianie informacji publicznej następuje bez zbędnej zwłoki, jednak nie później niż w terminie 14 dni od daty złożenia wniosku. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona ww. terminie, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. Odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji. Decyzja taka winna zawierać uzasadnienie, a także imiona, nazwiska i funkcje osób, które zajęły stanowisko w toku postępowania o udostępnienie informacji, oraz oznaczenie podmiotów, ze względu na których dobra (np. prawo do prywatności itp.), wydano decyzję o odmowie udostępnienia informacji. Od decyzji odmownej lub umarzającej postępowanie o udostępnienie informacji przysługuje odwołanie. Podmiotowi, któremu odmówiono prawa dostępu do informacji publicznej ze względu na wyłączenie jej jawności z powołaniem się na ochronę danych osobowych, prawo do prywatności oraz tajemnicę inną niż państwowa, służbowa, skarbowa lub statystyczna, przysługuje prawo wniesienia powództwa do sądu powszechnego o udostępnienie takiej informacji.

Pytanie:

Chciałabym uzyskać informacje dotyczące cofnięcia pozwolenia na broń dla mego męża. Do kogo mam się zwrócić, by zaskarżyć decyzję odmawiającą przekazania mi w/w informacji?

Odpowiedź:

Jeżeli podstawą odmowy udostępnienia informacji jest prawo do prywatności osoby fizycznej, stronie ubiegającej się o taką informację nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego na decyzję ostateczną organu, odmawiającą jej udostępnienia, gdyż sąd ten nie jest właściwy do rozpoznawania takiej sprawy. W takim wypadku jedynie wystąpić zgodnie z art. 22 ust. 3 do właściwego sądu powszechnego z powództwem o udostępnienie tej informacji. Sądem właściwym do orzekania w sprawach, o których mowa w ust. 1, jest sąd rejonowy właściwy ze względu na siedzibę podmiotu, który odmówił udostępnienia informacji publicznej (ust. 3). Ustawa: o dostępie do informacji publicznej:Art. 22.  1. Podmiotowi, któremu odmówiono prawa dostępu do informacji publicznej ze względu na wyłączenie jej jawności z powołaniem się na ochronę danych osobowych, prawo do prywatności oraz tajemnicę inną niż państwowa, służbowa, skarbowa lub statystyczna, przysługuje prawo wniesienia powództwa do sądu powszechnego o udostępnienie takiej informacji.2. Podmiot, którego dotyczy wyłączenie informacji publicznej, ma interes prawny w przystąpieniu w charakterze interwenienta ubocznego po stronie pozwanej.3. Sądem właściwym do orzekania w sprawach, o których mowa w ust. 1, jest sąd rejonowy właściwy ze względu na siedzibę podmiotu, który odmówił udostępnienia informacji publicznej.

Pytanie:

Czy będąc matką uzależnionego od narkotyków syna, którego chcę umieścić w ośrodku Stowarzyszenia MONAR, mogę prosić te stowarzyszenie o udostępnienie statutu oraz sprawozdania
z działalności Stowarzyszenia za ubiegły rok?

Odpowiedź:

Zgodnie z ustawą o dostępie do informacji publicznej oraz z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 2003-09-12, II SAB 91/03 „każdy podmiot jest zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej, jeżeli wykonuje zadania publiczne i ma takie informacje”. Art. 4 ust. 1 pkt. 5 wymienionej wyżej ustawy określa, iż podmiotami zobowiązanymi do udostępnienia informacji publicznej są podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym. Według statutu Stowarzyszenia MONAR jasno napisane jest, że korzysta ono m.in. ze środków finansowych pozyskiwanych z budżetu państwa oraz wykonuje zadania publiczne zlecone przez Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej, Kancelarię Prezydenta RP, takie jak: przeciwdziałanie narkomanii, bezdomności i zagrożeniom społecznym oraz niesienie, szeroko rozumianej, pomocy osobom pozostającym w trudnej sytuacji życiowej.  Wymienione dokumenty, tzn. statut oraz sprawozdanie z działalności mieszczą się w pojęciu informacji publicznej, o której mowa w art. 6 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Wynika z tego wniosek, iż pani X po wniesieniu stosownego wniosku uzyska zgodę na udostępnienie jej statutu oraz sprawozdania z działalności Stowarzyszenia MONAR.

Pytanie:

Co powinna zawierać decyzja? Czy pismo skierowane do strony postępowania administracyjnego jest decyzją administracyjną?

Odpowiedź:

O tym  czy pismo skierowane do strony postępowania administracyjnego jest decyzją administracyjną przesądza jego treść. Za ugruntowany w orzecznictwie sądowoadministracyjnym należy uznać pogląd, że pomimo nieposiadania w pełni formy przewidzianej w art. 107 § 1 Kpa pismo zawierające rozstrzygnięcie w sprawie załatwianej w drodze decyzji są decyzjami jeśli tylko zawierają minimum elementów niezbędnych dla zakwalifikowania ich jako decyzji. Do takich elementów należy zaliczyć:a) oznaczenie organu administracji publicznej wydającego aktb) wskazanie adresata aktuc) rozstrzygnięcie o istocie sprawyd) podpis osoby reprezentującej Brak któregokolwiek z w/w elementów  dyskwalifikuje pismo organu jako decyzję. W tej kwestii wypowiadał się Naczelny Sąd Administracyjny m.in. w:- postanowienie NSA w Warszawie z 1999.07.27 ( U I SA  1509/98 )„1. Pisma organu administracyjnego zawierające rozstrzygnięcie w sprawie załatwionej decyzją administracyjną należy uznać za decyzję, mimo iż nie posiadają one w pełni formy przewidzianej w art. 107 § 1 Kpa, jeżeli zawierają minimum elementów niezbędnych do zakwalifikowania ich jako decyzji. Do takich elementów zaliczyć należy oznaczenie organu wydającego decyzję, wskazanie jej adresata rozstrzygnięcie w sprawie oraz podpis osoby reprezentującej organ administracji. Brak któregokolwiek z tych elementów dyskwalifikuje zatem pismo organu jako decyzję.”- wyrok NSA w Warszawie z 1981.07.20 ( SA 1163/81, OSP 1982/9/169 ) „1. Pisma zawierające rozstrzygnięcia w sprawie załatwianej w drodze decyzji są decyzjami, pomimo nieposiadania w pełni formy przewidzianej w art. 107 § 1 Kpa, jeśli tylko zawierają minimum elementów niezbędnych dla zakwalifikowania ich jako decyzji. Do takich elementów należy zaliczyć: oznaczenie organu administracji państwowej wydającego akt, wskazanie adresata aktu, rozstrzygnięcie o istocie sprawy oraz podpis osoby reprezentującej organ administracji.”

Pytanie:

Komu przysługuje Prawo do informacji publicznej i czy musi być nim tylko obywatel Polski ?

Odpowiedź:

Prawo do informacji publicznej przysługuje każdemu. Nie musi to być nawet obywatel polski. Udzielający wyjaśnień nie ma prawa dociekać, dlaczego ktoś interesuje się daną kwestią. Ustawa wyraźnie precyzuje: „Od osoby wykonującej prawo do informacji publicznej nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego” (art. 2).

Pytanie:

Czy możemy uczestniczyć w sesjach rady gminy, rady powiatu i sejmiku województwa?

Odpowiedź:

Tak, gdyż zgodnie z ustawa o dostępie do informacji publicznej posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów są jawne i dostępne. Posiedzenia ich organów pomocniczych są również jawne i dostępne, jeśli stanowią tak odpowiednie przepisy lub gdy organ pomocniczy tak postanowi.

Pytanie:

Czy umowa cywilnoprawna o administrowanie mieszkaniowym zasobem gminy zawarta przez władze miasta z przedsiębiorstwem gospodarki komunalnej i mieszkaniowej jest informacją publiczną?

Odpowiedź:

Umowa (łac. contractus) – w prawie cywilnym to zgodne porozumienie dwóch lub więcej stron, ustalające ich wzajemne prawa lub obowiązki. Według bardziej szczegółowej definicji umowa to stan faktyczny polegający na złożeniu dwóch lub więcej zgodnych oświadczeń woli zmierzających do powstania, uchylenia lub zmiany uprawnień i obowiązków podmiotów składających te oświadczenia woli. Umowy są zawsze co najmniej dwustronnymi czynnościami prawnymi. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, każda informacja o sprawach publicznych stanowi informacje publiczną. Art. 6 ustawy zawiera  wyliczenie informacji publicznych. Również art.61 Konstytucji Rzeczypospolitej polskiej zawiera informacje o prawie dostępu do informacji publicznej. W świetle tych przepisów oraz orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego umowa cywilnoprawna o administrowanie mieszkaniowym zasobem gminy zawarta przez władze miasta z przedsiębiorstwem gospodarki komunalnej i mieszkaniowej spełnia warunki informacji publicznej. Dotyczyła bowiem spraw publicznych, gospodarowania mieszkaniowym zasobem gminy i podpisana była, w myśl art. 4 o dostępie do informacji publicznej, przez osoby, które były zobowiązane do udzielenia takiej informacji.

Pytanie:

Złożyłem do Urzędu Miejskiego wniosek o udostępnienie mi informacji o wysokości wynagrodzenia kierownika Referatu Gospodarki Gruntami i Rolnictwa za 2007 rok. We wniosku tym zaznaczyłem, iż chcę otrzymać tę informację w formie kserokopii. W odpowiedzi na wniosek przedstawiciel Urzędu napisał, iż nie posiadają oni w urzędzie kserokopiarki, w związku z tym udostępnienie mu pożądanej informacji jest niemożliwe. Czy przedstawiciel Urzędu mógł tak postąpić?

Odpowiedź:

NIE, gdyż zgodnie z art. 14 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, przedstawiciel Urzędu musi wskazać formę zastępczą udostępnienia tej informacji i odczekać 14 dni. W tym czasie pan Tadeusz może złożyć wniosek o udostępnienie mu informacji w sposób wskazany przez przedstawiciela Urzędu. Jeśli tego nie zrobi, umarza się postępowanie o udostępnienie informacji.

Pytanie:

Ile czasu zajmuje uzyskanie informacji publicznej ?

Odpowiedź:

Według art. 13 ustawy o dostępie do informacji publicznej, informacja publiczna musi być udzielona bez zbędnej zwłoki,  jednak nie później niż do 14 dni od chwili złożenia wniosku. Z uzasadnionych względów ten termin może zostać przekroczony. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w określonym terminie, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie w jakim udostępni  informację,  nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku.

Pytanie:

Czy ZUS może wydać kopie uwierzytelnione dokumentów petentowi w jego sprawie (np: kopie dokumentów związanych z wnioskiem o przyznanie zasiłku)?

Odpowiedź:

Zgodnie z brzmieniem przepisów art. 73 & 1 i 2 ustawy z dnia 14 06 1960 r. kodeksu postępowania administracyjnego organ administracji państwowej jest obowiązany w każdym stadium postępowania umożliwić stronie przeglądanie akt sprawy oraz sporządzanie z nich notatek i odpisów. Strona może żądać uwierzytelnienia sporządzonych przez siebie odpisów lub wydania jej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów, o ile jest to uzasadnione ważnym interesem strony. Art. 74. § 1. Przepisu art. 73 nie stosuje się do akt sprawy objętej ochroną tajemnicy państwowej, a także do innych akt, które organ administracji publicznej wyłączy ze względu na ważny interes państwowy. § 2. Odmowa umożliwienia stronie przeglądania akt sprawy, sporządzania z nich notatek i odpisów, uwierzytelnienia takich odpisów lub wydania uwierzytelnionych odpisów następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie.

Pytanie:

Czy mogę uzyskać informację, jakie wykształcenie posiada konkretny pracownik socjalny, który odpowiedzialny był za przeprowadzenie u mnie wywiadu środowiskowego?

Odpowiedź:

Odpowiedzią na te pytanie nie może być art. 116 ustawy z 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej. Art. 116. tej ustawy mówi, że: „ Pracownikiem socjalnym może być osoba, która posiada dyplom uzyskaniatytułu zawodowego w zawodzie pracownik socjalny, dyplom wyższej szkoły zawodowej o specjalności praca socjalna lub ukończone studia wyższe o specjalności praca socjalna na jednym z kierunków: pedagogika, politologia, psychologia, socjologia lub nauki o rodzinie. Następnie ustala się następujące stopnie specjalizacji zawodowej w zawodzie pracownika socjalnego:1)   I stopień specjalizacji zawodowej z zakresu pracy socjalnej, mający na celu uzupełnienie wiedzy i doskonalenie umiejętności zawodowych pracowników socjalnych;

2)   II stopień specjalizacji zawodowej z zakresu pracy socjalnej, mający na celu pogłębienie wiedzy i doskonalenie umiejętności pracy z wybranymi grupami osób korzystających z pomocy społecznej.”Informacja o wykształceniu pracownika socjalnego odpowiedzialnego za przeprowadzenie wywiadu środowiskowego u strony jest informacją publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1: „Każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie” oraz na podstawie art. 6 ust.1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Art. 116 ustawy o pomocy społecznej nie będzie odpowiedzią na zadane pytanie, gdyż nie może być ona uznana za udostępnienie informacji publicznej. Nie jest to opis wykształcenia tego konkretnego pracownika socjalnego, który przeprowadzał wywiad środowiskowy, tylko ogółu wszystkich pracowników socjalnych. Odpowiedzią powinna być zatem dokładna informacja o tym, gdzie konkretny pracownik się uczył, studiował, jakie posiada dyplomy i kwalifikacje.

Pytanie:

Kiedy mogę uznać, iż mam do czynienia z bezczynnością Marszałka Sejmiku, który nie odpisuje mi na moje pismo? Odpowiedź:
Z bezczynnością organu  w zakresie dostępu do informacji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy organ milczy  wobec wniosku strony  o udzielenie takiej informacji. Bezczynność organu na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej  polega na tym, że  organ zobowiązany do podjęcia czynności materialno- technicznej w przedmiocie informacji publicznej, takiej czynności nie podejmuje.

Pytanie:

Czy można uznać za czynność urzędową sporządzenia kserokopii dokumentów udostępnianych przez urząd miasta w trybie ustawowego dostępu do informacji publicznej?

Odpowiedź:

Nie, nie można uznać za czynność urzędową sporządzenia kserokopii dokumentów udostępnianych przez urząd miasta w trybie ustawowego dostępu do informacji publicznej. Z treści art. 7 ustawy z dnia 6.09.2001 r. o dostępie do informacji publicznej wynika fakt, że dostęp do informacji publicznej jest bezpłatny, z zastrzeżeniem zapisów art. 15 tejże ustawy. Ponadto udostępniający informację ma obowiązek zapewnić możliwość jej utrwalenia, a więc kopiowania, wydruku, przesłania albo przeniesienia na powszechnie stosowany nośnik. Wyłącznie więc w przypadku, gdy udostępniający informację poniósł jakieś dodatkowe koszty powstaje możliwość pobrania od wnioskodawcy opłaty administracyjnej w wysokości określonej w art. 15 ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Pytanie:

Czy wygląd pieczęci urzędowej ministra stanowi informację publiczną?

Odpowiedź:

Treść pieczęci urzędowej oraz wygląd (postać) podpisu ministra, jako elementy informacji publicznej stanowią również informację publiczną. Minister należy też do kręgu podmiotów zobowiązanych na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy. Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku. Należy pamiętać, iż zgodnie z art. 14 ustawy o dostępie do informacji publicznej, takie udostępnienie nie jest możliwe, jeżeli nie pozwalają na to środki techniczne. Podobnie, jeżeli przeciwko określonej formie przemawiają względy prawne, np. możliwość wykorzystania podpisu in blanco i przepisy regulujące przypadki w których umieszcza się na dokumencie podpis ministra i jego pieczęci, organ winien poinformować wnioskodawcę o innej formie udostępnienia informacji, np. okazania. W takim przypadku, jeżeli w terminie 14 dni od powiadomienia wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji umarza się.

Pytanie:

Jak wygląda kwestia dostępu do informacji publicznej a ochrony prywatności osób trzecich?

Odpowiedź:

Nawet uzasadniona ingerencja w sferę życia prywatnego osoby publicznej pełniącej funkcję publiczną nie może prowadzić do naruszenia prawa do prywatności osób trzecich, w tym członków jej rodziny. Kwestia ta była poruszona w wyroku TK z 13 lipca 2004 r., K 20/03, w którym Trybunał zaznaczył, że „samo ujawnienie pokrewieństwa, czy jego braku, w pewnych sytuacjach może naruszać prywatność zarówno funkcjonariusza, jak i osoby mu bliskiej (np. w przypadku dzieci pozamałżeńskich, przyrodniego rodzeństwa, wychowywania dziecka, którego funkcjonariusz nie jest rodzicem). Informowanie przez funkcjonariusza o zdarzeniach z życia rodzeństwa, wnuków itd. może być źródłem konfliktów rodzinnych, w szczególności wtedy, gdy członkowie rodziny funkcjonariusza dochodzą do pewnych dóbr czy pozycji wyłącznie własnym wysiłkiem. Publiczne wiązanie ich osiągnięć z faktem pozostawania w związkach rodzinnych z funkcjonariuszem może być odczytane jako dyskredytowanie ich własnej pozycji, czy wręcz – może być upokarzające. Zdarzają się też przypadki, gdy nabycie mieszkania, podjęcie pracy w określonej miejscowości – pośrednio ujawniają sytuację rodzinną czy plany życiowe danej osoby (np. separację, rozwód, czy – przeciwnie – zamiar zawarcia związku małżeńskiego). Podawanie do publicznej wiadomości informacji wymaganych przez kwestionowane przepisy może więc naruszać prywatność osób niepełniących funkcji publicznych” (OTK ZU nr 7/A/2004, poz. 63).

Pytanie:

Chcemy założyć stowarzyszenie osób niepełnosprawnych w mojej miejscowości, tak by prowadzić działalność na rzecz osób niepełnosprawnych w szczególności dzieci i młodzieży. Czy stowarzyszenie prowadzące taką działalność może uzyskać dofinansowanie?

Odpowiedź:

Stosownie do art.11 ust.1 pkt. 2 ustawy z dnia 24kwietnia 2003 o działalności pożytku publicznego i wolontariacie organy administracji publicznej mogą powierzyć realizację zadań publicznych określonych w art.4ust.1 pkt. 6 tej ustawy organizacjom pożytku publicznego. Odbywa się to w formie otwartego konkursu ofert. Stowarzyszenie powinno zatem na podstawie wzoru oferty (rozporządzenie ministra właściwego do spraw zabezpieczenia społecznego), która zawiera: 1) szczegółowy zakres rzeczowy zadania 2) termin i miejsce realizacji zadania 3) kalkulację przewidywanych kosztów 4) informację o wcześniejszej działalności stowarzyszenia 5) informację o posiadanych zasobach rzeczowych i kadrowych zapewniających wykonanie       zadania oraz o wysokości środków finansowych własnych 6) deklarację o zamiarze odpłatnego lub nieodpłatnego wykonania zadaniaPo złożeniu oferty organ który ogłosił konkurs ma obowiązek ją rozpatrzeć w sytuacji, jeżeli okaże się że spełnione są wszystkie wymogi określone w ustawie i ogłoszeniu. Dokonując wyboru oferty organ zawiadamia o jej wyborze i uzasadnia ten wybór. Przyznanie dotacji (stosownie do ust. o finansach publicznych) następuje w drodze umowy. Jej wzór również określa  rozporządzenie. Musi ona być zawarta na piśmie na czas realizacji zadania. Podmiot który zawarł umowę i uzyskał środki finansowe na realizację zadania zobowiązany jest w terminie 30 dni po upływie czasu na jaki umowa została zawarta sporządzić z wykonania zadania. Zatem stowarzyszenie nasze ma możliwość uzyskania zlecenia i przyznania środków finansowych na realizację jej zadań statutowych.

Pytanie:

Czy można pobierać opłaty administracyjne w związku z udostępnianiem dokumentów publicznych?

Odpowiedź:

Nie można uznać za czynność urzędową sporządzenia kserokopii dokumentów udostępnianych przez urząd miasta w trybie ustawowego dostępu do informacji publicznej. Z treści art. 7 ustawy z dnia 6.9.2001 r. o dostępie do informacji publicznej wynika fakt, że dostęp do informacji publicznej jest bezpłatny, z zastrzeżeniem zapisów art. 15 tejże ustawy. Ponadto udostępniający informację ma obowiązek zapewnić możliwość jej utrwalenia, a więc kopiowania, wydruku, przesłania albo przeniesienia na powszechnie stosowany nośnik. Wyłącznie więc w przypadku, gdy udostępniający informację poniósł jakieś dodatkowe koszty powstaje możliwość pobrania od wnioskodawcy opłaty administracyjnej w wysokości określonej w art. 15 ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Pytanie:

Przez jakie podmioty informacje publiczne są udostępniane w Biuletynie Informacji Publicznej oraz do czego one są obowiązane?

Odpowiedź:

Na podstawie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, według artykułu 4 ust. 1 i 2.  obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: organy władzy publicznej praz  organy samorządów gospodarczych i zawodowych. Katalog ust. 1 nie jest zamknięty (w związku z zastosowaniem zwrotu „w szczególności”). Koresponduje to z art. 61 Konstytucji, który nie zawiera szczegółowego katalogu podmiotów zobowiązanych do udostępnienia informacji. Zobowiązane do udostępnienia informacji publicznej są związki zawodowe i partie polityczne, mimo iż nie są one organami władzy. Ponieważ ustawa zobowiązuje je do udostępniania informacji publicznych, który to termin został zdefiniowany jako sprawy publiczne, to musi to rodzić pytania o jakie konkretnie informacje wymienione podmioty mają obowiązek udostępniać. Przepis ten trzeba odczytywać w kontekście ustawy zasadniczej, która nadaje prawo do informacji o działalności „innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa”. Tak więc związek ma obowiązek udzielić informację tylko w tym wypadku, gdy zachodzą obie okoliczności łącznie. Dotyczy to tak samo również m.in. fundacji i stowarzyszeń. Zaś podmioty udostępniające informacje publiczne w Biuletynie Informacji Publicznej według artykułu 8 pkt. 6 są obowiązane do: oznaczenia informacji danymi określającymi podmiot udostępniający informację, następnie do podania w informacji danych określających tożsamość osoby, która wytworzyła informację lub odpowiada za treść informacji, dołączenia do informacji danych określających tożsamość osoby, która wprowadziła informację do Biuletynu Informacji Publicznej oraz do oznaczenia czasu wytworzenia informacji i czasu jej udostępnienia, a także do zabezpieczenia możliwości identyfikacji czasu rzeczywistego udostępnienia informacji.

Pytanie:

Czy postępowanie o udostępnienie informacji na wniosek można umorzyć? Jeżeli tak to kiedy?

Odpowiedź:

Tak. Art. 14 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, wskazuje, iż jeżeli w terminie 14 dni od powiadomienia wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji umarza się.

Pytanie:

Czy dostęp do informacji publicznej jest płatny? Jeśli tak to w jakich przypadkach?

Odpowiedź:

Dostęp do informacji zawartych w Biuletynie Informacji Publicznej jest bezpłatny, jak wynika z art. 7 p.1. ustawy. Opłata może dotyczyć informacji nieudostępnionej w BIP, która jest udostępniana na wniosek zainteresowanej osoby, jak wynika z art. 10 p.1 ustawy. Urząd może pobrać opłatę od wnioskodawcy jeżeli będzie musiał ponieść dodatkowe koszty związane ze wskazanym we wniosku sposobem udostępnienia lub koniecznością przekształcenia informacji na formę wskazaną we wniosku jak wynika z art. 15 p.1 ustawy; może to być np kopiowanie dokumentu, przegranie na dyskietkę, płytę CD, albo jego zeskanowanie i przegranie na jeden ze wskazanych nośników. Wnioskodawca powinien być poinformowany o wysokości opłaty.

Pytanie:

Czy organizacje pozarządowe mają obowiązek udzielania informacji publicznej?

Odpowiedź:

Tak. W ustawie o dostępie do informacji publicznej w art. 4 ust. 1 i 2 ustawodawca wymienia podmioty zobowiązane do udzielania informacji publicznej: Są to:Art. 4. 1. Obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: 1) organy władzy publicznej, 2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych, 3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa, 4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, 5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. 2. Obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są organizacje związkowe i pracodawców reprezentatywne, w rozumieniu ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno-Gospodarczych i wojewódzkich komisjach dialogu społecznego (Dz. U. Nr 100, poz. 1080, z późn. zm.), oraz partie polityczne.Dodatkowo można odniesienie to obowiązku organów pozarządowych znaleźć w konstytucji RP art. 61 ust.1, który wskazuje, iż „Obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne”. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa.

Pytanie:

Czy obywatel może domagać się udostępnienia określonej informacji w BIP, ilekroć stwierdzi w nim brak oczekiwanej informacji o sprawach publicznych?

Odpowiedź:

Z art. 8 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, nie wynika uprawnienie ani obowiązek tego czy innego podmiotu do żądania umieszczenia lub usunięcia z BIP jakiejś informacji publicznej. Odpowiedzi na to pytanie dostarcza postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 czerwca 2005. W ocenie WSA utworzenie i prowadzenie BIP nie może być uznane za czynność z zakresu administracji publicznej, dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Uzasadniając postanowienie o odrzuceniu skargi Sąd stwierdził, że Sąd zakwestionował możliwość zaskarżenia do sądu administracyjnego „sposobu utworzenia i prowadzenia BIP, jak również jego merytorycznej zawartości”. Warto w tym miejscu przytoczyć rozwiązanie prawne dotyczące dostępu do informacji za pośrednictwem parlamentarnego odpowiednika BIP – Systemu Informacyjnego Sejmu .Zgodnie z § 4 zarządzenia Szefa Kancelarii Sejmu z 6 marca 2006 roku w sprawie udostępniania informacji publicznej w Kancelarii Sejmu – Biuro Listów i Skarg Kancelarii ma obowiązek analizowania wniosków o udostępnienie informacji publicznej i na jej podstawie występuje do komórek organizacyjnych o rozszerzenie zakresu danych i dokumentów umieszczanych w Systemie. Wydaje się, że zasadniczym celem tej regulacji jest reakcja na zapotrzebowanie wnioskodawców, ale należy zwrócić uwagę na stworzenie faktycznych podstaw do zastosowania odmowy udostępnienia informacji w trybie wnioskowym z powołaniem się na art. 202a ust. 3 uchwały Sejmu z dnia 30 lipca 1992 roku  Regulamin Sejmu . Przepis art. 202a ust. 3 Regulaminu jest dokładnym odzwierciedleniem art. 10 ust. 1 ustawy i stanowi, że informacja publiczna, która nie została udostępniona w sposób, o którym mowa w art. 202a ust. 1 lub 2 Regulaminu Sejmu [Informację publiczną Kancelaria Sejmu udostępnia poprzez ogłaszanie dokumentów i innych informacji w Systemie Informacyjnym Sejmu  art. 202a ust. 1; Informacja publiczna może być udostępniana poprzez wskazanie ogólnodostępnego miejsca wyłożenia lub przechowywania informacji publicznej w Kancelarii Sejmu], udostępniana jest przez Kancelarię Sejmu na pisemny wniosek. Warto po raz kolejny przypomnieć, że art. 10 ust. 1 ustawy umożliwia odmowę udostępnienia informacji na wniosek, jeśli żądana informacja trafiła już do BIP.

Pytanie:

Kto jest zobowiązany do udostępniania informacji publicznej?

Odpowiedź:

Adresatem nałożonego przepisem art. 4 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej obowiązku udostępnienia takiej informacji może być każdy podmiot, który dysponuje majątkiem publicznym. Ustawa o dostępie do informacji publicznej różnicuje organy władzy publicznej i inne podmioty obowiązane do udostępnienia informacji, niebędące organami władzy publicznej.

Pytanie:

Czy dostęp do informacji publicznej jest bezpłatny ?

Odpowiedz:

Tak jest bezpłatny chyba że zgodnie z art. 10 ustawy o dostępie do informacji, informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej, jest udostępniana na wniosek wtedy tez zgodnie a art. 15 ustawy podmiot obowiązany do udostępnienia informacji ponosi dodatkowe koszty związane z udostępnieniem informacji może pobrać od wnioskodawcy należna opłatę odpowiadająca poniesionym przez niego kosztom

Pytanie:

Co grozi osobie która nie udostępnia informacji publicznej mimo ciążącego na niej obowiązku ?

Odpowiedz:

Zgodnie z art. 23 ustawy o dostępie do informacji, osoba taka podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.

Pytanie:

Gdzie może być udostępniania informacja publiczna?

Odpowiedz:

Zgodnie z art. 11 ustawy o dostępie do informacji, informacja publiczna może być udostępniona w drodze wyłożenia lub wywieszenia w miejscach ogólnie dostępnych,  przez zainstalowane w miejscach, o których mowa w pkt 1, urządzenia umożliwiające zapoznanie się z tą informacją

Pytanie:

Co to jest Tajemnica przedsiębiorcy?

Odpowiedź:

Tajemnica przedsiębiorcy to, zgodnie z art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (Dz. U. z 2003 r. Nr 153, poz. 1503 ze zm.), nieujawnione do wiadomości publicznej informacje o charakterze technicznym, technologicznym, organizacyjne lub (od 2003 r.) inne informacje posiadające wartość gospodarczą. co do których przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności. Tajemnica przedsiębiorcy zgodnie z art. 5 ust. 1 i 2 Ustawy z dnia 6 września 2001  o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. 112, poz. 1128), podstawę i upoważnienie do odmowy udostępniania informacji publicznej.

Pytanie:

Czy spółdzielnie mieszkaniowe mają obowiązek udostępniania informacji o swoich lokatorach?

Odpowiedź:

Nie, Naczelny Sąd Administracyjny dn. 17 czerwca 2005 roku postanowił, że spółdzielnia mieszkaniowa nie wykonuje zadań wskazanych w art. 4 ust. 1 tzn. do jej zadań nie należy udostępnianie informacji publicznej ponieważ zaspakaja ona tylko potrzeby mieszkańców danej jednostki spółdzielczej, a poza tym nie dysponuje ona majątkiem państwowym. Sąd 19 stycznia 2006 roku orzekł też, na podstawie art. 4 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej z dn. 6 września 2001 roku, że spółdzielnia mieszkaniowa nie jest podmiotem, który ma obowiązek udostępniać informację publiczną. Wyjątkiem jest, w ocenie NSA w postanowieniu z dn. 26 sierpnia 2004 roku jest to, iż spółdzielnia jest obowiązana udostępnić informację publiczną kiedy zachodzi sytuacja, że owa spółdzielnia dysponuje majątkiem publicznym oraz nie reprezentuje tylko swoich członków lecz też inne osoby.

Pytanie:

Czy można uczestniczyć w sesjach rady gminy, powiatu oraz sejmiku województwa?

Odpowiedź:

Tak, mówi o tym art. 3 ust. 1 pkt. 3 ustawy o dostępie do informacji publicznej z dnia 6 września 2001 roku, iż prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienie do wstępu na posiedzenia organów kolegialnych władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów. Wybory do rada gminy, powiatu i sejmiku województwa są jawne, powszechne dlatego też w tych posiedzeniach udział wziąć może każdy. W art. 11b ustawy o samorządzie gminnym z dn. 12 października 2001 roku mowa jest o tym, że z jawności działania rady gminy wynika to, iż obywatele mają prawo do uzyskiwania informacji a także na wstępu na sesje rady i posiedzenia jej komisji oraz dostępu do dokumentów wynikających z wykonywania zadań publicznych, w tym protokołów posiedzeń organów gminy i komisji rady gminy. W ustawie o samorządzie powiatowym z dn. 27 października 2001 roku również jest mowa o jawności, możliwości wstępu na sesje rady powiatu, posiedzeń komisji, a także dostępu do dokumentów z wykonanych zadań oraz protokołów z odbytych posiedzeń. W dn. 18 września 2001 roku uchwalono ustawę o samorządzie województwa. I w niej jest mowa, w art. 15a ust. 2 o jawności, możliwości uczestniczenia w sesjach, posiedzeniach oraz wglądu do dokumentu jak i protokołów posiedzeń organów województwa i komisji sejmiku województwa.

Pytanie:                                                                                

Miejskie władze oświatowe odmówiły informacji o tym, w jakich szkołach publicznych dyrektorzy są aktualnie zatrudnieni bez przewidzianego prawem konkursu. Odmawiano uzasadniając przepisami ustawy o ochronie danych osobowych. Czy władze miały prawo odmówić udzielenia takiej informacji?

Odpowiedź:

Władze oświatowe (właściwiej stosowny organ, a więc: wójt, burmistrz lub prezydent) nie miały prawa odmówić udzielenia takiej informacji. Odmowa ta była niedopuszczalna. Wynika to z ustawy z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej, która wyraźnie wskazuje, że zgodnie z art. 1. 1. Każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Informacje o tym, w jakich szkołach publicznych pracują obecnie dyrektorzy powołani bez przewidzianego prawem konkursu z pewnością stanowi informację publiczną. Nieskazitelnym dowodem na to jest art. 6 ustawy o dostępie do informacji publicznej potwierdzający, że udostępnieniu podlega informacja publiczna o  m.in. informacje o podmiotach  wykonujących zadania publiczne, w tym o organach i osobach sprawujących w nich funkcje i ich kompetencje. Podstawą prawną  potwierdzającą powyższy przepis jest również art. 61 Konstytucji RP który stanowi, iż obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne.(…). Bez wątpliwości dyrektorzy szkół publicznych wykonują zadania publiczne(art. 39 ustawy o systemie oświaty) i są wynagradzani z funduszy publicznych, a więc informacje związane z pełnieniem przez nich funkcji publicznych nie podlegają niejawności oraz ochronie na podstawie prawa o ochronie danych osobowych.

Pytanie:

W jakich okolicznościach może nastąpić odmowa udzielenia informacji z uwagi na ochronę tajemnic ustawowo chronionych?

Odpowiedź:

Organ może na podstawie art. 22 ustawy o dostępie do informacji publicznej odmówić udzielenia informacji z uwagi na ochronę tajemnic ustawowo chronionych, jednakże musi tego dokonać w procesowej formie decyzji administracyjnej. W zależności od rodzaju tajemnicy wnioskodawcy służy wówczas, po wyczerpaniu środków zaskarżenia, bądź skarga do sądu administracyjnego, bądź powództwo do sądu powszechnego. Odmowa udzielenia informacji, ponieważ nie stanowi ona informacji publicznej, również powinna być dokonana w formie decyzji administracyjnej. Pismo, w którym wskazano skarżącemu na niemożność udzielenia mu informacji, nie może być uznane za załatwienie sprawy, gdyż nie zawiera ono elementów decyzji administracyjnej określonych w art. 107 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego.

Pytanie:

Czy Sejmik Wojewódzki może utajnić protokół z obrad?

Odpowiedź:

Sejmik Wojewódzki nie może utajnić protokołu z obrad, ponieważ art.19 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępnie do informacji publicznej mówi że kolegialne organy władzy publicznej pochodzące z powszechnych wyborów oraz kolegialne organy pomocnicze sporządzają i udostępniają protokoły lub stenogramy swoich obrad, chyba że sporządzą i udostępnią materiały audiowizualne lub teleinformatyczne rejestrujące w pełni te obrady.

Pytanie:

Kiedy można ograniczyć prawo dostępu do informacji?

Odpowiedź:

Ograniczenie musi być wyraźnie określone przepisami prawa ochrony informacji niejawnych, ochrony innych tajemnic ustawowo chronionych, a także ochrony prywatności osoby fizycznej czy tajemnicy przedsiębiorcy.Podstawa prawna:Ustawa z dnia 6 września 2001 o dostępie do informacji publicznej.Art. 5.  1. Prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych. 2. Prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa. 3. Nie można, z zastrzeżeniem ust. 1 i 2, ograniczać dostępu do informacji o sprawach rozstrzyganych w postępowaniu przed organami państwa, w szczególności w postępowaniu administracyjnym, karnym lub cywilnym, ze względu na ochronę interesu strony, jeżeli postępowanie dotyczy władz publicznych lub innych podmiotów wykonujących zadania publiczne albo osób pełniących funkcje publiczne – w zakresie tych zadań lub funkcji. 4. Ograniczenia dostępu do informacji w sprawach, o których mowa w ust. 3, nie naruszają prawa do informacji o organizacji i pracy organów prowadzących postępowania, w szczególności o czasie, trybie i miejscu oraz kolejności rozpatrywania spraw.

Pytanie:

Mam pytanie dotyczące dostępu do informacji publicznej, czytałam ostatnio artykuł w pewnej gazecie i nie zgadzam się z zamieszczona tam opinią. Chciałabym się dowiedzieć jak to jest z udzielaniem informacji na wniosek, to moje pierwsze pytanie, a kolejne dotyczy monitoringu. Monitoring prowadzi organizacja pozarządowa i to ona zwraca się o udzielenie informacji publicznej, a ponoć o udzielenie informacji publicznej może zwrócić się tylko osoba fizyczna? Proszę o odpowiedź.

Odpowiedź:

Rzeczywiście ustawa o dostępie do informacji publicznej, stanowi, że prawo dostępu do informacji publicznej przysługuje „każdemu”, ale tez nie precyzuje o jakie podmioty uprawnione chodzi. Konstytucja RP wskazuje w art. 61, że prawo takie przysługuje „obywatelowi”. Lecz należy uznać, że ustawa o dostępie do informacji publicznej zwiększa  krąg uprawnionych, a słowo „każdy” należy rozumieć nie tylko jako obywatel polski, ale każda osoba fizyczna. Bez względu na obywatelstwo, miejsce zamieszkania, a nawet posiadanie pełni praw publicznych czy też pełnej zdolności do czynności prawnej.  Podobnie wygląda to z osobami prawnymi. Również one, jak np. stowarzyszenia, fundacje, spółki posiadają prawo do informacji publicznej mogą z tego prawa korzystać ile działają przez swoje organy. Dotyczy to także zagranicznych osób prawnych, w tym organizacji międzynarodowych. Słowo „każdy” nie oznacza że możemy być anonimowi. W przypadku informacji publicznej udzielanej na wniosek, osoba fizyczna będzie miała obowiązek podać swoje imię i nazwisko, a osoba prawna nazwę. Podmiot, do którego osoba prawna występuje z wnioskiem o udzielenie informacji publicznej, ma prawo żądania odpisu z właściwych dokumentów rejestrowych, gdyż jest to potrzebne aby działać w imieniu danej osoby prawnej.

Pytanie:

W jaki sposób udostępnia się  informacje publiczne?

Odpowiedź:
Art. 7.  1. Udostępnianie informacji publicznych następuje w drodze: 1)  ogłaszania informacji publicznych, w tym dokumentów urzędowych, w Biuletynie Informacji Publicznej, o którym mowa w art. 8,  2)  udostępniania, o którym mowa w art. 10 i 11, Art. 8.  1. Tworzy się urzędowy publikator teleinformatyczny – Biuletyn Informacji Publicznej – w celu powszechnego udostępniania informacji publicznej, w postaci ujednoliconego systemu stron w sieci teleinformatycznej, zwany dalej „Biuletynem Informacji Publicznej”.2. Informacje publiczne są udostępniane w Biuletynie Informacji Publicznej przez podmioty, o których mowa w art. 4 ust. 1 i 2.3. Podmioty, o których mowa w art. 4 ust. 1 i 2, obowiązane są do udostępniania w Biuletynie Informacji Publicznej informacji publicznych, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1–3, pkt 4 lit. a) tiret drugie, lit. c) i d) i pkt 5. Podmioty, o których mowa w zdaniu pierwszym, mogą udostępniać w Biuletynie Informacji Publicznej również inne informacje publiczne.4. Podmioty, o których mowa w art. 4 ust. 1 i 2, są obowiązane do udostępniania w Biuletynie Informacji Publicznej informacji dotyczących sposobu dostępu do informacji publicznych będących w ich posiadaniu i nieudostępnionych w Biuletynie Informacji Publicznej.5. W przypadku wyłączenia jawności informacji publicznej, w Biuletynie Informacji Publicznej podaje się zakres wyłączenia, podstawę prawną wyłączenia jawności oraz wskazuje się organ lub osobę, które dokonały wyłączenia, a w przypadku, o którym mowa w art. 5 ust. 2, podmiot, w interesie którego dokonano wyłączenia jawności. Art. 10.  1. Informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej, jest udostępniana na wniosek.2. Informacja publiczna, która może być niezwłocznie udostępniona, jest udostępniana w formie ustnej lub pisemnej bez pisemnego wnioskuArt. 11.  Informacja publiczna może być udostępniana:
1) w drodze wyłożenia lub wywieszenia w miejscach ogólnie dostępnych,
2) przez zainstalowane w miejscach, o których mowa w pkt. 1 urządzenia umożliwiające zapoznanie się z tą informacją